උල්කාපාත වර්ශා ගැන

පර්සිඩ් උල්කාපාත වර්ෂාව (Perseids Meteor Shower) මේ‍‍ මාසය තුළ අහස නරඹන්නන් විස්මයට පත් කරන බවට පොරොන්දු වන පර්සිඩ් උල්කා දැනටමත් වැටෙන්නට පටන් ගෙන තිබේ. පර්සිඩ් උල්කාපාත වර්ෂාව අගෝස්තු 12 වෙනිදා සවස එනම් අගෝස්තු 8 නව සඳට දින 4 කට පසුව උච්ච වන අතර වාර්ෂිකව පැවැත්වෙන ප්‍රදර්ශනය සඳහා අඳුරු අහස තරමක් වාසිදායක විය යුතු අතර එය තාරකා වල වඩාත්ම විශ්වාසදායක සංදර්ශනයකි. අගෝස්තු 12 දා සිට අගෝස්තු 14 දා දක්වා පර්සිඩ්ස් අනුපාතය ඉහළ මට්ටමක පැවතුනද සියල්ලන්ම කියන පරිදි උල්කා වර්ෂාව ජූලි 25 සිට අගෝස්තු 18 දක්වා සති දෙකක් පමණ පවතිනු ඇත. අගෝස්තු 12 සිට කේන්ද්‍රගතව පර්සිඩ් පැය 12 ක් හෝ ඊට වැඩි කාලයක් තිබිය යුතුය. අඳුරු පැහැදිලි අහසක් යට සිටින එක් නිරීක්‍ෂකයෙකුට උල්කා 60 ක් පමණ සෑම පැයකටම දැකගත හැකියි.කෙසේ වෙතත් සුවිශේෂී අඳුරු අහසක් ඇති නිරීක්‍ෂකයින්ට බොහෝ විට ඊටත් වඩා විශාල උල්කා සංඛ්‍යාවක් දැකගත හැකියි. පර්සිඩ් උල්කා වර්ෂාව ක්‍රමයෙන් ඉහළ යන අතර බොහෝ විට උදය ආසන්නයේ අඳුරු අහසේ පැයකට උල්කාපාත 50 සිට 100 දක්වා නිපදවයි. ඒවා පර්සියස් හීරෝ තාරකා මණ්ඩලයේ ස්ථානයකින් විකිරණය වන නමුත් සියලු උල්කාපාත වර්ෂා වල දීප්තිමත්ම ස්ථාන මෙන් උල්කා වර්ෂාව නැරඹීම සඳහා පර්සියස් දැන ගැනීමට ඔබට අවශ්‍ය නැත. ඒ වෙනුවට උල්කාපාත අහසේ සෑම තැනම දිස්වේ. ඒවා සාමාන්‍යයෙන් වේගවත් හා දීප්තිමත් උල්කාපාත වේ. පර්සිඩ්ස් උල්කාපාත වර්ෂාව විශේෂයෙන් ආකර්ෂණීය වන්නේ එය දුරේක්ෂ හෝ වෙනත් උපකරණ නොමැතිව භුක්ති විඳිය හැකි ආකාශ වස්තුවකි. දීප්තිමත් විදුලි පහන්, මීදුම සහ දුමාරයෙන් තොර ඉතා අඳුරු ස්ථානයක් තෝරා ගැනීමෙන් දෘශ්‍යමාන උල්කාපාත සංඛ්‍යාව සැලකිය යුතු ලෙස වැඩි කළ හැකි බව මතක තබා ගත යුතුය. පර්සිඩ්ස් උල්කාපාත වර්ෂාවක් ඇති කිරීම සඳහා අපේ වායුගෝලය සමඟ අන්තර් ක්‍රියා කරන අවකාශ සුන්බුන් කැබලි ආරම්භ වන්නේ 1862 දි සොයා ගත් Swift-Tuttle (ස්විෆ්ට්-ටට්ල්) වලිනි. පර්සිඩ් වල උල්පත මෙම වල්ගා තරුව බව 1865 දී තේරුම් ගත්තේ Giovanni Schiaparelli (ජියෝවානි ෂියාපරෙලි) ය.